Θρησκευτική και παραδοσιακή γιορτή στο ξωκκλήσι της Λιβάδας, με την ευλογία των σταφυλιών και άρωμα παλιάς Νάξου
Σήμερα η Εκκλησία τιμά τη Μεταμόρφωση του Σωτήρος Χριστού. Και το ιδιωτικό φρεσκασβεστωμένο ξωκλήσι στη Λιβάδα της Κωμιακής ντύθηκε με τα καλά του. Πανηγύριζε. Δεχόταν φιλόξενα επισκέπτες- προσκυνητές, ευσεβές εκκλησίασμα, αλλά και απλά διακόνους της παράδοσης. Ναΐσκος, ναΐδιο πενιχρό, αλλά λειτουργήσιμο, όπως θα έγραφε ο Παπαδιαμάντης. Δροσερός καιρός, με ένα τούλι κατσιφόρας να συνοδεύει την ανάβασή μας στο μικρό μας…Θαβώρ. Ατμοσφαιρική η Κωμιακή, εικόνα ταινίας του Θόδωρου Αγγελόπουλου, με μια φύση που άκουγες τους ήχους και την ανάσα της, με κρυφά τροπάρια, ωδές και παρακλητικούς κανόνες, αλλά και με έναν ήλιο να παραμονεύει για τη Μεταμόρφωσή της.
Μικρές γιορταστικές, εκκλησιαστικές, πολύχρωμες σημαιούλες έζωναν το ξωκκλήσι. Οι προσκυνητές και οι επισκέπτες ανέβηκαν στο ταπεινό εκκλησάκι πεζή ή και με αυτοκίνητο, για να καταθέσουν την ευλάβεια και τη συμμετοχή τους, ενώ η κατσιφόρα τύλιγε το καταπράσινο τοπίο. Ο παπά Αντώνης, με τη βοήθεια των ψαλτάδων Νίκου Κορρέ και Γιάννη Βιτζηλαίου, ευλόγησε, κατά την αρτοκλασία, τον σίτο, τον οίνο και το έλαιον, αλλά και τα σταφύλια, κατά τα ειωθότα.
Ποια είναι αυτά τα ειωθότα, αυτό το έθιμο; Υπάρχει παράδοση στην Εκκλησία, κατά τη διάρκεια της προσφοράς του άρτου και του οίνου για τη Θεία Ευχαριστία, να προσφέρονται και να ευλογούνται και άλλα προϊόντα και καρποί, την εποχή της ωρίμασής τους, ως ένα τελετουργικό, μια πράξη ευχαριστίας προς τον Θεό για την καρποφορία και ευφορία της γης.
Η ευλόγηση των γεννημάτων της αμπέλου, των σταφυλιών, είναι αρχαία παράδοση. Εξού και η σημερινή ευλογία των σταφυλιών κατά την εορτή της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος. Στην παραβολή της αμπέλου, ο Χριστός παρουσιάζεται ως η Άμπελος η αληθινή και με την ευλογία των σταφυλιών τονίζεται η ανάγκη του ανθρώπου για πνευματική καρποφορία και μεταμορφωτική πορεία, κοινωνία με τον Θεό. Η ευλογία των καρπών της αμπέλου τονίζει την ευχαριστιακή προσφορά της κτίσης στον Δημιουργό.
Στο εκκλησάκι της Λιβάδας, λοιπόν, αναπαραστάθηκε αυτό το έθιμο της παλαιοχριστιανικής εποχής που επιβιώνει και στον τόπο μας και δείχνει τη σύνδεση του λαϊκού μας πολιτισμού με τις θρησκευτικές τελετές και δοξασίες. Στο τέλος, τα σπιτικά κεράσματα των γυναικών της Κωμιακής συνόδευσαν τα τσαμπιά του φωκιανού, που τις ρόγες του τσιμπολογούσαν οι προσκυνητές, πριν αυτό καταλήξει σε χυμώδες και εύγευστο κρασί, για κατανάλωση ή παλαίωση, σε δρύινο βαρέλι. Στο σπίτι περίμενε για βρώση φρέσκο ναξιώτικο ψάρι, επειδή η Μεταμόρφωση του Σωτήρος είναι μεγάλη δεσποτική γιορτή μέσα στη νηστεία του Δεκαπενταύγουστου και έτσι σήμερα επιτρέπεται η ιχθυοφαγία.
Μια μορφή Μεταμόρφωσης έζησε η ψυχή μας σήμερα σε αυτό το «ερημικόν, άποπτον, ως φανός την ημέραν λάμπων» ξωκκλήσι της Κωμιακής. Και πιο κάτω το κλήμα του παρατημένου αμπελιού, που εξακολουθεί να καρποφορεί παρά την εγκατάλειψή του, μέσα στο εύκρατο κωμιακίτικο κλίμα και την παραγωγική γη, δείχνει περίτρανα τη δύναμη της ζωής, τη θέληση και την αντοχή.
Ακολουθήστε το naxostimes.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
