Ο καθηγητής Χειρουργικής και ιδιοκτήτης του ιστορικού Πύργου της Αγιάς μιλά αποκλειστικά στην Πόπη Αλιμπέρτη για την αναστήλωση του μνημείου στη Νάξο
Μια διαφορετική -και αποκαλυπτική- συνέντευξη παραχώρησε στον Aegean Voice και την Πόπη Αλιμπέρτη ο Ευάγγελος Μενενάκος, Γενικός Χειρουργός, Διευθυντής-Καθηγητής Χειρουργικής στην Ε΄ Χειρουργική Κλινική ΕΚΠΑ. Αφορμή στάθηκε η αγορά και αναστήλωση του ερειπωμένου Πύργου της Αγιάς στη Νάξο, ενός μνημείου του 17ου αιώνα που καταστράφηκε από πυρκαγιά το 1993 και σήμερα αποκτά ξανά ζωή.
«Έρωτας με την πρώτη ματιά» για τον Πύργο της Αγιάς
Ο κ. Μενενάκος περιέγραψε πώς εντόπισε τον Πύργο «μέσα από έναν τουριστικό οδηγό», πριν καν επισκεφθεί τη Νάξο: «Αναγνώρισα την αρχιτεκτονική, βρήκα το ΦΕΚ κήρυξης, εντόπισα την ιδιοκτήτρια και συμφωνήσαμε, χωρίς να έχω έρθει ακόμη στο νησί». Όπως λέει, δεν θέλησε να δει τον πύργο σε πλήρη εγκατάλειψη αλλά προτίμησε να τον επισκεφθεί όταν θα είχαν αρχίσει ήδη οι πρώτες σωστικές εργασίες.
Το δύσκολο πρώτο στάδιο
Η πρώτη φάση, από τον Δεκέμβριο έως τον Μάιο, αφορούσε τον καθαρισμό ενός τεράστιου όγκου καταρρεύσεων (λιθόσωρος περίπου 6 μ.), την αποκάλυψη των θεμελίων και την προσωρινή στήριξη. «Ο Πύργος είχε καταρρεύσει προς τα μέσα, δεν είχε είσοδο στο ισόγειο και η όψη προς τη θάλασσα είναι απόκρημνη. Ήταν και τεχνικά και ασφαλιστικά πολύ απαιτητικό έργο» τόνισε ο κ. Μενενάκος. Με εργοδηγό τον Γιάννη Μαργαρίτη και μελέτη-επίβλεψη από τον μηχανικό Μανώλη Ζευγώλη, η ομάδα ολοκλήρωσε το πιο επικίνδυνο κομμάτι και πλέον αναμένει τις τελικές εγκρίσεις για τη συνέχεια.
«Αυθεντικότητα 100% στην όψη – 90-95% στο εσωτερικό»
Στόχος του κ. Μενενάκου είναι η αποκατάσταση του Πύργου με σεβασμό στην ιστορική φυσιογνωμία: «Ο Πύργος θα διατηρηθεί πλήρως στην αυθεντική του μορφή και, όσο γίνεται, στην εσωτερική διαρρύθμιση. Θα γίνουν μόνο οι ελάχιστες αναγκαίες προσαρμογές». Τα υλικά (αρμοί, ξυλείες κ.λπ.) θα ακολουθήσουν όσο είναι εφικτό τις παραδοσιακές πρακτικές. «Δεν κάνουμε “βεράντες από μπετό” για να έχουμε θέα. Αποκαθιστούμε το μνημείο» υπογράμμισε.
Συνεργασία με την Αρχαιολογική Υπηρεσία
Ο κ. Μενενάκος στάθηκε με έμφαση στον ρόλο των αρχαιολόγων. «Οι Έλληνες αρχαιολόγοι είναι θεματοφύλακες. Ξέρουν να θέτουν τα επιστημονικά όρια, αλλά αναγνωρίζουν και τη ζωτική ανάγκη να σωθεί και να αναδειχθεί το μνημείο». Σημείωσε ότι ο Πύργος φαίνεται να έχει πολλαπλές οικοδομικές φάσεις και συνδέεται ιστορικά με τη γειτονική μονή, ενδεχομένως με ρίζες ήδη από τον 9ο αιώνα.
Ένα μνημείο για τους ανθρώπους του τόπου
Παρότι πρόκειται για ιδιωτικό έργο, ο καθηγητής βλέπει τον Πύργο ως ζωντανό κύτταρο της τοπικής κοινωνίας. «Μόνο η αναστήλωση αναβαθμίζει ολόκληρη τη βόρεια Νάξο. Θέλω, όμως, να έχει και κοινωνικό αποτύπωμα» σημείωσε.
Μια ιδέα που εξετάζει ο Καθηγητής και ιδιοκτήτης του Πύργου είναι η δημιουργία μιας μικρής μόνιμης έκθεσης εικαστικών (από βυζαντινή εικόνα έως σύγχρονη ελληνική ζωγραφική), ανοιχτής σε μαθητές του νησιού, «ξεκινώντας από τα ορεινά χωριά» όπως τόνισε. Η τελική μορφή θα εξαρτηθεί από τις δυνατότητες του κτισμένου συνόλου και τις απαιτήσεις προσβασιμότητας.
Χρονοδιάγραμμα
Μετά την αναμενόμενη έγκριση από το τοπικό συμβούλιο ως τα τέλη Οκτωβρίου, ο κ. Μενενάκος εκτιμά ότι η ολοκλήρωση μπορεί να απαιτήσει περίπου 12–18 μήνες. «Δεν αργούμε. Προχωράμε μεθοδικά».
Μήνυμα προς όσους «φοβούνται» τα διατηρητέα
«Στην Ελλάδα υπάρχει μια υπερβολική φοβία για τα διατηρητέα και για τις υπηρεσίες και για τα κόστη. Αν γίνει σωστή δουλειά, με σεβασμό, το αποτέλεσμα ικανοποιεί και τον ιδιοκτήτη και τους γείτονες. Είναι κρίμα να χτίζονται νεόδμητες “βίλες” όταν υπέροχα διατηρητέα μένουν να ρημάζουν».
Ο γιατρός–αναστηλωτής
Πέρα από την αγάπη του για τη λαογραφία και την αρχιτεκτονική της Μάνης και των Κυκλάδων, ο Ευάγγελος Μενενάκος ηγείται μιας από τις πιο δραστήριες πανεπιστημιακές χειρουργικές κλινικές της χώρας. Η Ε΄ Χειρουργική Κλινική του ΕΚΠΑ αποτελεί διεθνές κέντρο εκπαίδευσης στη βαριατρική χειρουργική, με πλούσιο κλινικό, ερευνητικό και εκπαιδευτικό έργο, και μεγάλο όγκο ασθενών με νοσογόνο παχυσαρκία.
Ακολουθήστε το naxostimes.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
