Εργαστήρια, πεζοπορίες και δράσεις σε 14 νησιά – Συμμετέχει και η Νάξος
Ένα τριήμερο αφιερωμένο στην τέχνη της ξερολιθιάς διοργανώνει η Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού (ΕΛΛΕΤ), από τις 20 έως τις 22 Μαρτίου 2026, σε 14 νησιά του Αιγαίου, μεταξύ των οποίων και η Νάξος.
Η δράση, όπως επισημαίνεται σε σχετική ανακοίνωση της ΕΛΛΕΤ, στοχεύει στην ευαισθητοποίηση των πολιτών – μικρών και μεγάλων – για τη σημασία της ξερολιθιάς ως στοιχείο της πολιτιστικής και φυσικής κληρονομιάς των νησιών.
Στο πρόγραμμα περιλαμβάνονται εργαστήρια με έμπειρους μαστόρους, πεζοπορίες σε ξερολιθικά τοπία, εκπαιδευτικές δράσεις, προβολές, ομιλίες, αποκαταστάσεις κατασκευών και άλλες δραστηριότητες που αναδεικνύουν τη διαχρονική αξία της παραδοσιακής αυτής τεχνικής.
Δράσεις και στη Νάξο
Στη Νάξο, οι δράσεις θα πραγματοποιηθούν με τη συμμετοχή σχολείων και τοπικών φορέων, δίνοντας έμφαση στην εκπαίδευση και τη βιωματική εμπειρία.
Σύμφωνα με το πρόγραμμα (σελ. 6 του αρχείου), την Παρασκευή 20 Μαρτίου θα πραγματοποιηθούν σχολικές δράσεις με τη συμμετοχή του Γενικού Λυκείου Τραγαίας και του Γυμνασίου Σκαδού, με στόχο τη γνωριμία των μαθητών με την τέχνη της ξερολιθιάς μέσα από έρευνα και παρατήρηση πεδίου.
Το Σάββατο 21 Μαρτίου θα πραγματοποιηθεί συνέντευξη με μάστορα ξερολιθιάς σε ορεινή περιοχή κοντά στο Φιλώτι, ενώ την Κυριακή 22 Μαρτίου θα γίνει εκδρομή στην Απείρανθο με ξεναγήσεις σε ξερολιθικά αγροτικά μνημεία και αναφορές από ειδικούς.
Η σημασία της ξερολιθιάς σήμερα
Όπως αναφέρεται στην ανακοίνωση, η ξερολιθιά δεν αποτελεί μόνο παραδοσιακή τεχνική, αλλά και σημαντικό εργαλείο προστασίας του περιβάλλοντος, καθώς συμβάλλει στη συγκράτηση του εδάφους, την αποτροπή της διάβρωσης και τη διαχείριση των υδάτων.
Παράλληλα, δημιουργεί μικροκλίματα και βιότοπους, ενώ έχει αναγνωριστεί από την UNESCO ως στοιχείο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της ανθρωπότητας.
Σε μια εποχή έντονων περιβαλλοντικών προκλήσεων, η ανάδειξη και διατήρηση της ξερολιθιάς αποκτά ιδιαίτερη σημασία για το μέλλον των νησιών.
Η ανακοίνωση της ΕΛΛΕΤ
Ένα τριήμερο αφιερωμένο στην τέχνη της ξερολιθιάς, διοργανώνει η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού σε συνεργασία με Δημοτικές κοινότητες, ενεργούς πολίτες, περιβαλλοντικούς και πολιτιστικούς φορείς σε 14 νησιά του Αιγαίου!
Αμοργός, Άνδρος, Δονούσα, Κάσος, Κρήτη, Κύθνος, Μήλος, Νάξος, Σαντορίνη, Σέριφος, Σύρος, Τήλος, Τήνος, Φολέγανδρος, συμμετέχουν στη δράση με στόχο την ευαισθητοποίηση των νησιωτών -ενηλίκων και παιδιών- για την αρχιτεκτονική, περιβαλλοντική, πολιτιστική και οικονομική αξία της κληρονομιάς της Ξερολιθιάς.
Εργαστήρια γνωριμίας με την ξερολιθική τεχνική δόμησης με την βοήθεια έμπειρων μαστόρων, για παιδιά και ενηλίκους, περίπατοι σε περιοχές των νησιών με ξερολιθικές κατασκευές ιδιαίτερου ενδιαφέροντος, προβολές, ομιλίες, εκπαιδευτικές δράσεις, αποκατάσταση ξερολιθιών από εθελοντές, συνεντεύξεις με ντόπιους μαστόρους, διαγωνισμός φωτογραφίας, παρουσίαση βιβλίου, παραδοσιακά κεράσματα κ.α. γεμίζουν το πρόγραμμα του τριημέρου. Κάθε νησί οργανώνει τις δικές του δράσεις με βάση τις ιδιαιτερότητες και τα ενδιαφέροντα των κατοίκων, ενώ αρκετά νησιά έχουν δηλώσει την πρόθεσή τους να συνεχίσουν τις δράσεις και τους επόμενους μήνες.
Η ξερολιθιά, η τέχνη κατασκευής τοιχίων από πέτρα χωρίς συνδετικό υλικό, είναι θεμελιώδους σημασίας για την αγροτική οικονομία και το περιβάλλον: συγκρατεί το έδαφος στις πλαγιές (αναβαθμίδες/πεζούλες), αποτρέπει τη διάβρωση, διευκολύνει την καλλιέργεια, επιτρέπει την κατείσδυση του νερού, εμπλουτίζοντας τους υδροφόρους ορίζοντες, ενώ μειώνει τον κίνδυνο πλημμυρών, δημιουργεί μικροκλίματα και προσφέρει ενδιαιτήματα (βιότοπους) για μικρά ζώα και φυτά και είναι εγγεγραμμένη στον Κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO, ως δείγμα αρμονίας ανθρώπου και φύσης.
Στον 21ο αιώνα και σε εποχή κλιματικής αλλαγής, η παραδοσιακή τέχνη της ξερολιθιάς αναδεικνύεται ως σημαντικός παράγοντας προστασίας της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς μας, κρατώντας διαχρονικά ζωντανό τον κοινωνικό ιστό, θεμέλιο του πολιτισμού του Αιγαίου.
Ένα είναι σίγουρο: όσοι βρεθείτε στο Αιγαίο αυτό το τριήμερο, θα δείτε τις ξερολιθιές με έναν καινούργιο τρόπο!
Δείτε το αναλυτικό πρόγραμμα όλων των νησιών:
Ακολουθήστε το naxostimes.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
