Τρία χρόνια από την εκδημία του – Ο Πέτρος Ραουζαίος τιμά τη μνήμη και την παρακαταθήκη του και προαναγγέλλει επίσημη εισήγηση στο Συμβούλιο της Κοινότητας Άνω Σύρου
Τρία χρόνια συμπληρώθηκαν από την εκδημία του μακαριστού Επισκόπου Φραγκίσκου Παπαμανώλη, μιας σημαντικής μορφής της Καθολικής Εκκλησίας στην Ελλάδα, που συνέδεσε επί δεκαετίες την ποιμαντική του διακονία με τη Σύρο, τις Κυκλάδες και την Κρήτη.
Με αφορμή την επέτειο, ο Κοινοτικός Σύμβουλος και πρώην Πρόεδρος της Κοινότητας Άνω Σύρου, Πέτρος Μ. Ραουζαίος, αναφέρεται εκτενώς στη ζωή, το εκκλησιαστικό και κοινωνικό έργο και την παρακαταθήκη του Φραγκίσκου Παπαμανώλη. Παράλληλα, γνωστοποιεί την πρόθεσή του να καταθέσει επίσημη εισήγηση στο Συμβούλιο της Κοινότητας, προκειμένου η διαδρομή από την είσοδο του Πάνω Τέρματος έως την Παναγία του Καρμήλου να λάβει το όνομα του μακαριστού Επισκόπου.
Όπως επισημαίνει, η πρωτοβουλία αυτή αποσκοπεί στη μόνιμη αποτύπωση της μνήμης του στην ιστορική Άνω Σύρο και στην απόδοση θεσμικής τιμής για την πολυετή προσφορά του.
Ακολουθεί αυτούσιο το κείμενο του Πέτρου Μ. Ραουζαίου:
ρία έτη από την εκδημία του Επισκόπου Φραγκίσκου Παπαμανώλη – Η ανεξίτηλη αρχιερατική του παρακαταθήκη και μια οφειλόμενη θεσμική δέσμευση τιμής στην ιστορική Κοινότητα της Άνω Σύρου
Η συμπλήρωση τριών ετών (χθες) από την εις Κύριον εκδημία του Μακαριστού Επισκόπου Φραγκίσκου Παπαμανώλη δεν αποτελεί απλώς μια τυπική επέτειο μνήμης, αλλά μια κορυφαία στιγμή πνευματικού αναστοχασμού για την εκκλησιαστική, κοινωνική και πολιτισμική ιστορία του τόπου μας.
Ορθώνοντας ένα πνευματικό ανάστημα που ξεπέρασε τα γεωγραφικά όρια της πατρίδας μας, ο μεταστάς Ιεράρχης καταγράφεται ανεξίτηλα ως μία από τις πλέον κορυφαίες, δεσπόζουσες και εμβληματικές φυσιογνωμίες στην ηγεσία της Καθολικής Εκκλησίας στην Ελλάδα κατά τις τελευταίες δεκαετίες.
Έναντι μιας τέτοιας πολυσχιδούς προσωπικότητας, η ανθρώπινη γραφή ομολογεί τη δομική της ανεπάρκεια· οποιοσδήποτε λόγος, όσο εύγλωττος κι αν είναι, φαντάζει περιορισμένος, φτωχός και ελάχιστος μπροστά στο μέγεθος της αρχιερατικής του διακονίας και στο βάθος της ψυχικής του προσφοράς.
Η δομή της εκκλησιαστικής και θρησκευτικής του διακονίας θεμελιώθηκε πάνω σε μια λαμπρή ακαδημαϊκή πορεία στην Ιταλία, όταν το 1954 εντάχθηκε στο Μοναχικό Τάγμα των Πατέρων Καπουκίνων στο Παλέρμο, όπου σπούδασε Φιλοσοφία (1955–1958) και εμβάθυνε στη Θεολογία στη Μεσσήνη και τις Συρακούσες (1958–1962). Κατά την τεσσαρακονταετή ευδόκιμη ποιμαντορία του (1974–2014) ως Επίσκοπος Σύρου, Θήρας και Αποστολικός Τοποτηρητής Κρήτης, αναδιοργάνωσε ριζικά το εκκλησιαστικό οικοδόμημα, εμφυσώντας νέα πνευματική πνοή στις ενορίες και αναζωογονώντας το χριστεπώνυμο πλήρωμα των Κυκλάδων και της Μεγαλονήσου.
Το αποκορύφωμα και η πλέον εμβληματική πτυχή της θεσμικής του προσφοράς υπήρξε το γεγονός ότι διετέλεσε για δεκαετίες Πρόεδρος της Ιεραρχίας της Καθολικής Εκκλησίας της Ελλάδος.
Από τη θέση αυτή ηγήθηκε με απαράμιλλο σθένος, νομική οξύνοια και υψηλό αίσθημα ιστορικής ευθύνης του μεγάλου αγώνα για την άρση μιας διαχρονικής αδικίας.
Υπό τη δική του προσωπική καθοδήγηση και αποφασιστικότητα, η Καθολική Εκκλησία της Ελλάδος προσέφυγε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) στο Στρασβούργο, διεκδικήνοντας την αναγνώριση που της αρνούταν η ελληνική έννομη τάξη.
Με την ιστορική απόφαση της 16ης Δεκεμβρίου 1997, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο δικαίωσε πλήρως τις θέσεις της, αποτελώντας το καταλυτικό νομικό θεμέλιο που υποχρέωσε την Ελληνική Πολιτεία να προβεί στην επίσημη αναγνώριση του νομικού καθεστώτος και της νομικής προσωπικότητας της Καθολικής Εκκλησίας στην Ελλάδα.
Η διεθνής αυτή νίκη-σταθμός θωράκισε οριστικά το καθολικό δόγμα, κατοχύρωσε νομικά τα εμπράγματα δικαιώματα των ναών και των ιδρυμάτων του και επέλυσε οριστικά εκκρεμότητες αιώνων, προσφέροντας ισονομία και θεσμική ασφάλεια για τις επόμενες γενιές.
Κορυφαίο υλικό και πνευματικό ορόσημο της ποιμαντορίας του, το οποίο αποτυπώνει τη μέριμνά του για τη διάσωση της ιερής μας κληρονομιάς, υπήρξε το γιγαντιαίο και ιστορικό έργο της εκ βάθρων επισκευής, ριζικής συντήρησης και αποκατάστασης του εμβληματικού εκκλησιαστικού μνημείου του Καθεδρικού Ναού του Αγίου Γεωργίου στην Άνω Σύρο, ο οποίος αποτελεί την ιστορική έδρα της Καθολικής Επισκοπής. Με δικές του άμεσες και άοκνες ενέργειες, προσωπική επίβλεψη και συνεχή διεκδίκηση πόρων, ξεκίνησε ένα εξαιρετικά σύνθετο αναστηλωτικό εγχείρημα, το οποίο όχι μόνο διέσωσε το μνημείο από τη φθορά του χρόνου, αλλά ολοκληρώθηκε υποδειγματικά επί των ημερών του. Παραδίδοντας τον Καθεδρικό Ναό πλήρως αποκατεστημένο, θωρακισμένο και λαμπρό στο πλήρωμα της Εκκλησίας της Σύρου, της Θήρας και της Κρήτης, ο Μακαριστός Ιεράρχης κληροδότησε στις επόμενες γενιές ένα ζωντανό σύμβολο πίστης και πολιτισμού.
Το μεγάλο, σημαντικό και μνημειώδες έργο της αρχιερατείας του στον τομέα του πολιτισμού και της ιστορίας συμπληρώθηκε ανάγλυφα μέσα από μόνιμες θεσμικές ιδρύσεις που διέσωσαν και πρόβαλαν την ταυτότητα του τόπου. Οραματιστής και βαθύς μελετητής, ίδρυσε τον Οκτώβριο του 1986 το Κέντρο Ιστορικών Μελετών Καθολικής Επισκοπής Σύρου (ΚΙΜΚΕΣ) στην Άνω Σύρο, στους χώρους του παλαιού Ιεροδιδασκαλείου, με σκοπό τη συγκέντρωση, επιστημονική μελέτη και ανάδειξη των ανεκτίμητων ιστορικών αρχείων και πηγών της γραμματείας των Κυκλάδων. Συνεχίζοντας το ίδιο μεγαλόπνοο έργο, ίδρυσε με Επισκοπικό Διάταγμα στις 28 Ιουλίου 1980 το Πνευματικό Κέντρο της Καθολικής Επισκοπής Θήρας, θέτοντας ως πρωταρχικό σκοπό της Εκκλησίας τη συμβολή στην πνευματική ανάπτυξη, την πολιτιστική πρόοδο και τη διεθνή προβολή της Σαντορίνης και του ευρύτερου νησιωτικού συμπλέγματος.
Στο πεδίο της κοινωνικής, φιλανθρωπικής και ανθρωπιστικής του προσφοράς, ο Επίσκοπος Φραγκίσκος μετέτρεψε τη χριστιανική αγάπη σε καθημερινό, απτό βίωμα, έχοντας ζήσει ο ίδιος τη σκληρότητα και την ανέχεια των παιδικών του χρόνων μέσα στη δίνη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.
Βρισκόταν πάντοτε στην πρώτη γραμμή της κοινωνικής μέριμνας, στηρίζοντας αδιάκριτα τους αδύναμους, τους ηλικιωμένους, τους μετανάστες και κάθε εμπερίστατο συνάνθρωπό μας στις επισκοπές του, χωρίς καμία απολύτως διάκριση δόγματος ή καταγωγής.
Η φιλανθρωπία του δεν είχε χαρακτήρα μιας απλής, επιφανειακής ελεημοσύνης, αλλά αποτελούσε μια οργανωμένη δομή ανακούφισης, προστασίας της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και έμπρακτης αλληλεγγύης, καθιστώντας τον επίσκοπο της καρδιάς για ολόκληρη την τοπική κοινωνία.
Το κήρυγμα της ειρήνης και της καταλλαγής δεν αποτελούσε για τον μεταστάντα Ιεράρχη μια αφηρημένη θεωρητική έννοια, αλλά τον ίδιο τον πυρήνα της θεολογικής και κοινωνικής του σκέψης, καθώς μέσα από τα πνευματώδη, μεστά και θαρραλέα κηρύγματά του μιλούσε με πάθος για την ειρήνη των καρδιών, την κοινωνική δικαιοσύνη και τη συμφιλίωση των ανθρώπων. Τρανή και διαρκής απόδειξη αυτής της βαθιάς του προσήλωσης υπήρξε η θεσμική καθιέρωση, από τον ίδιο, της επίσημης Αρχιερατικής Θείας Λειτουργίας της πρώτης ημέρας του νέου έτους στον Καθεδρικό Ναό του Αγίου Γεωργίου, ως μιας Λειτουργίας αποκλειστικά αφιερωμένης στην Παγκόσμια Ειρήνη του κόσμου.
Με την ετήσια αυτή πρωτοβουλία, κάθε Πρωτοχρονιά, ο Μακαριστός Επίσκοπος μετέτρεπε την εναρκτήρια εκκλησιαστική πράξη της χρονιάς σε ένα παγκόσμιο προσκλητήριο ειρηνικής συνύπαρξης, υπενθυμίζοντας προς πάσα κατεύθυνση ότι η αληθινή ειρήνη οικοδομείται μόνο πάνω στα σταθερά θεμέλια του αμοιβαίου σεβασμού, της δικαιοσύνης και της ανιδιοτελούς αγάπης.
Η κορυφαία, ωστόσο, πτυχή της αρχιερατικής του πορείας, η οποία αποτελεί και την πυραμίδα ολόκληρου του έργου του, υπήρξε το πρωτοποριακό και ακούραστο όραμά του για τον διαχριστιανικό, διαδογματικό και διαθρησκευτικό διάλογο, με ιδιαίτερη έμφαση στις σχέσεις μεταξύ Καθολικών και Ορθοδόξων στην Ελλάδα.
Υπό την εμπνευσμένη και θαρραλέα ηγεσία του, η προσέγγιση με την Ορθόδοξη Εκκλησία έπαψε να είναι μια τυπική, διπλωματική επαφή και μετατράπηκε σε μια ζωντανή, ειλικρινή γέφυρα ενότητας, αδελφοσύνης και αμοιβαίας κατανόησης, γκρεμίζοντας με παρρησία προκαταλήψεις και στερεότυπα αιώνων. Εργάστηκε άοκνα για την καλλιέργεια του αμοιβαίου σεβασμού ανάμεσα στα δύο δόγματα, με αποκορύφωμα την ιστορική και καθοριστική του συμβολή στην υποδοχή του Πάπα Ιωάννη Παύλου Β΄ στην Αθήνα το 2001, μια κίνηση υψηλού συμβολισμού που απέδειξε διεθνώς ότι ο χριστιανικός οικουμενισμός δεν είναι μια θεωρητική αναζήτηση, αλλά μια ζωντανή, επιτακτική ανάγκη των σύγχρονων καιρών για την ενότητα της χριστιανοσύνης.
Με αφορμή τη συμπλήρωση των τριών ετών από την κοίμησή του, δηλώνω πως θα προβώ σε κάθε απαραίτητη ενέργεια για ΟΝΟΜΑΤΟΔΟΣΙΑ του ονόματός του ,ως ελάχιστο φόρο τιμής για το τεράστιο έργο που κληροδότησε, το όνομα του Μακαριστού Επισκόπου Φραγκίσκου Παπαμανώλη είναι ούτως ή άλλως εγγεγραμμένο με ανεξίτηλα γράμματα στις καρδιές όλων και θα παραμείνει άσβεστο στους αιώνες.
Ωστόσο, ως άνθρωπος που υπηρέτησα τον τόπο από τη θέση του Προέδρου και συνεχίζω να τον υπηρετώ ως εκλεγμένος Κοινοτικός Σύμβουλος της ιστορικής Κοινότητας της Άνω Σύρου, αναγνωρίζω το ανεξόφλητο χρέος τιμής και ευγνωμοσύνης που βαραίνει την τοπική μας κοινωνία.
Για τον λόγο αυτό, δηλώνει δημοσείως και δεσμεύομαι θεσμικά ότι, μέσω της ιδιότητάς μου ως Κοινοτικού Συμβούλου, θα αναλάβω πάραυτα όλες τις απαραίτητες ενέργειες και θα καταθέσω επίσημη εισήγηση στο Συμβούλιο της Κοινότητάς μας προκειμένου η αγαπημένη καθημερινή διαδρομή του Μακαριστού Ιεράρχη μας, από την είσοδο του Πάνω Τέρματος έως την Παναγία του Καρμήλου, να ονομαστεί επίσημα προς τιμήν του.
Μια τέτοια ονοματοδοσία φέρει τεράστιο συμβολικό βάρος και εμπεριέχει όλα όσα μια τέτοια πράξη συνεπάγεται: αποτελεί την ύψιστη πράξη θεσμικού σεβασμού, μια δίκαιη ιστορική αποτίμηση και τη μόνιμη αποτύπωση της μνήμης του στον Οικισμό μας.
Είναι ο τρόπος να διασφαλιστεί ότι τα βήματά του και η πνευματική αύρα της ποιμαντορίας του θα παραμείνουν ζωντανός οδηγός για τις επόμενες γενιές, εκεί ακριβώς όπου ο ίδιος επέλεγε να περπατά, να προσεύχεται και να αγαπά.
Το παράδειγμα του Επισκόπου Φραγκίσκου Παπαμανώλη αποτελεί μια διαρκή, οικουμενική υπενθύμιση ότι η ηγεσία δεν κρίνεται από τα αξιώματα, αλλά από το βάθος της προσφοράς, την ταπεινότητα της διακονίας και το θάρρος να ενώνεις τους ανθρώπους.
Ας είναι η μνήμη του αιώνια.
Με Ιδιαίτερη Εκτίμηση και Βαθύτατο Σεβασμό
Πέτρος Μ. Ραουζαίος
Κοινοτικός Σύμβουλος και π.Πρόεδρος Κοινότητας ΆΝΩ ΣΥΡΟΥ
Ακολουθήστε το naxostimes.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
