Από τις 23 έως τις 25 Οκτωβρίου, θεολόγοι, πανεπιστημιακοί, κληρικοί και αρχαιολόγοι εξετάζουν την ιστορία και την προσφορά της Εκατονταπυλιανής – Αναλυτικά οι εισηγητές και οι ώρες
Ένα σημαντικό τριήμερο επιστημονικού και θεολογικού διαλόγου διοργανώνεται στην Πάρο, από την Παρασκευή 23 έως και την Κυριακή 25 Οκτωβρίου 2026, με αφορμή τη συμπλήρωση 1.700 χρόνων λατρείας και προσφοράς της Παναγίας Εκατονταπυλιανής.
Το συνέδριο, με τίτλο «1.700 χρόνια λατρείας του Θεού και προσφοράς στον άνθρωπο», διοργανώνεται από την Ιερά Μητρόπολη Παροναξίας και πραγματοποιείται υπό την αιγίδα της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος.
Στη διάρκεια των εργασιών του, μητροπολίτες, κληρικοί, πανεπιστημιακοί, αρχαιολόγοι και επιστήμονες θα προσεγγίσουν διαφορετικές πτυχές της ιστορίας της Εκατονταπυλιανής, της θέσης της στη βυζαντινή παράδοση και της διαχρονικής παρουσίας της στη θρησκευτική και κοινωνική ζωή της Πάρου.
Οι εισηγήσεις θα καλύψουν ένα ευρύ φάσμα θεμάτων, από τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες και τη βυζαντινή αρχιτεκτονική έως την παιδεία, την πολιτιστική κληρονομιά, τις σύγχρονες κοινωνικές προκλήσεις και τον θρησκευτικό τουρισμό.
Παρασκευή 23 Οκτωβρίου: Η επίσημη έναρξη
Η έναρξη του συνεδρίου έχει προγραμματιστεί για τις 18:00, με την τέλεση αγιασμού.
Θα ακολουθήσει εναρκτήρια ομιλία και καλωσόρισμα από τον Μητροπολίτη Παροναξίας κ. Καλλίνικο, ενώ στη συνέχεια θα πραγματοποιηθούν χαιρετισμοί επισήμων και εκπροσώπων της τοπικής αυτοδιοίκησης.
Στο πρόγραμμα περιλαμβάνεται η ανάγνωση μηνύματος της Ιεράς Συνόδου και η επίσημη κήρυξη των εργασιών από τον εκπρόσωπό της, Μητροπολίτη Θηβών, Λεβαδείας και Αυλίδος κ. Γεώργιο.
Στις 19:00 θα ακολουθήσει μουσική εκδήλωση από τη χορωδία «Τρίφθογγος Λύρα» της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής του Ιερού Προσκυνήματος Παναγίας Εκατονταπυλιανής, υπό τη διεύθυνση του πρωτοπρεσβυτέρου π. Εμμανουήλ Φωκιανού.
Στις 19:30 ο πρωτοπρεσβύτερος Στυλιανός Μπιζάς θα παρουσιάσει την ιστορία, τη λατρευτική ζωή και τις δραστηριότητες του Ιερού Προσκυνήματος.
Η πρώτη επιστημονική συνεδρία θα αρχίσει στις 19:45, με εισηγήσεις του Μητροπολίτη Μάνης Χρυσοστόμου, του αρχιμανδρίτη Χρυσοστόμου Σταυράκη και του διευθυντή της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κυκλάδων, Δημητρίου Αθανασούλη.
Σάββατο 24 Οκτωβρίου: Ιστορία, αρχαιολογία και σύγχρονες προκλήσεις
Η δεύτερη ημέρα θα ξεκινήσει στις 07:30 με Θεία Λειτουργία στο Ιερό Προσκύνημα.
Στις 10:00 αρχίζει η πρωινή συνεδρία, με θεματική ενότητα:
«Παναγία Εκατονταπυλιανή: ένα προσκύνημα μέσα στην ιστορία. 1.700 χρόνια αδιάκοπης λατρείας του Θεού και προσφοράς στον άνθρωπο».
Οι εισηγήσεις θα επικεντρωθούν στην τιμή της Παναγίας κατά τους πρώτους χριστιανικούς αιώνες, την ανέγερση ναών κατά την Ιουστινιάνεια περίοδο, τη βυζαντινή γραμματεία, καθώς και τη σχέση της Εκατονταπυλιανής με την παιδεία και την ιστορία της Πάρου και της Νάξου.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι αναφορές στον Νικόλαο Μαυρογένη και τη Μαντώ Μαυρογένους, καθώς και οι αρχαιολογικές και ιστορικές προσεγγίσεις για το μνημείο.
Το απόγευμα, από τις 18:00, θα πραγματοποιηθεί η δεύτερη θεματική ενότητα:
«Η Εκατονταπυλιανή διά μέσου των αιώνων και στη σύγχρονη εποχή. Προσκύνημα – Πολιτισμός – Κοινωνία – Τουρισμός – Νέα γενιά».
Στο επίκεντρο θα βρεθούν, μεταξύ άλλων, η πολιτιστική και θρησκευτική σημασία του προσκυνήματος, οι ανθρωπολογικές προκλήσεις της σύγχρονης εποχής και οι δυνατότητες ανάπτυξης του θρησκευτικού τουρισμού.
Κυριακή 25 Οκτωβρίου: Πολυαρχιερατική Θεία Λειτουργία και ολοκλήρωση
Η τρίτη ημέρα έχει τον συμβολικό τίτλο «Η λατρεία συνεχίζεται…».
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει Όρθρο και Πολυαρχιερατική Θεία Λειτουργία στον Ιερό Ναό της Παναγίας Εκατονταπυλιανής, προεξάρχοντος του Μητροπολίτη Θηβών, Λεβαδείας και Αυλίδος κ. Γεωργίου.
Στη Θεία Λειτουργία θα συμμετάσχουν επίσης ο Μητροπολίτης Μάνης κ. Χρυσόστομος, ο Επίσκοπος Κεράμων κ. Βαρθολομαίος και ο Μητροπολίτης Παροναξίας κ. Καλλίνικος.
Η τελική συνεδρία θα πραγματοποιηθεί από τις 11:30 έως τις 12:00, με παρουσίαση των συμπερασμάτων και λήξη του συνεδρίου από τον Μητροπολίτη Παροναξίας κ. Καλλίνικο.
Προβλέπεται επίσης προαιρετική προσκυνηματική περιήγηση σε σημαντικούς εκκλησιαστικούς και μοναστηριακούς τόπους της Πάρου.
Αναλυτικό πρόγραμμα εισηγήσεων
Παρασκευή 23 Οκτωβρίου
18:00–18:20: Αγιασμός έναρξης.
18:20–18:30: Εναρκτήρια ομιλία του Μητροπολίτη Παροναξίας Καλλινίκου.
18:30–19:00: Χαιρετισμοί και κήρυξη έναρξης εργασιών.
19:00–19:30: Μουσική εκδήλωση της χορωδίας «Τρίφθογγος Λύρα».
19:30–19:45: Παρουσίαση του Ιερού Προσκυνήματος από τον π. Στυλιανό Μπιζά.
19:45: Έναρξη πρώτης συνεδρίας.
19:50–20:10: Μητροπολίτης Μάνης Χρυσόστομος – «Θεοφόροι Πατέρες και σοφοί Άγιοι της Εκκλησίας των πρώτων αιώνων του Βυζαντίου».
20:10–20:30: Αρχιμανδρίτης Χρυσόστομος Σταυράκης – Εισήγηση για τον ύμνο του Ρωμανού του Μελωδού «Εις Οσίους μοναχούς και μοναζούσας».
20:30–20:50: Δημήτριος Αθανασούλης – «Το συγκρότημα της Παναγίας Εκατονταπυλιανής στην Πάρο και η σημασία του στη Βυζαντινή Αυτοκρατορία του πρώιμου μεσαίωνα».
20:50–21:30: Συζήτηση επί των εισηγήσεων.
Σάββατο 24 Οκτωβρίου – Πρωινή συνεδρία
07:30–09:30: Θεία Λειτουργία.
10:00–10:20: Αρχιμανδρίτης Σωτήριος Κοσμόπουλος – «Η τιμή της Παναγίας κατά τους τέσσερις πρώτους χριστιανικούς αιώνες».
10:20–10:40: Αρχιμανδρίτης Δωρόθεος Βενετσανόπουλος – «Η κρατική μέριμνα για την ανέγερση Ιερών Ναών και Προσκυνημάτων κατά την Ιουστινιάνεια περίοδο».
10:40–11:00: Αρχιμανδρίτης Γεώργιος Ρουσάκης – «Η Παναγία θεραπεύουσα στη Βυζαντινή και μεταβυζαντινή γραμματεία».
11:00–11:20: Πρωτοπρεσβύτερος Κωνσταντίνος Κύλης – «Ο Δραγουμάνος του Στόλου Νικόλαος Μαυρογένης και η προσφορά του στην παιδεία της Νάξου. Η Σχολή της Ναξίας».
11:20–11:40: Μπέτη Μπιζά – «Ηγεμόνας Νικόλαος Μαυρογένης και Ηρωίδα Μαντώ Μαυρογένους. Η σχέση τους με την Εκατονταπυλιανή».
11:40–12:00: Ιφιγένεια Χατζηγεωργίου – «Η Εκατονταπυλιανή και η συμβολή της στην παιδεία της Πάρου».
12:10–12:30: Αικατερίνη Δελλαπόρτα – «Εκατονταπυλιανή Πάρου. Ιστορική και αρχαιολογική επισκόπηση».
12:30–12:50: Πρωτοπρεσβύτερος Νεκτάριος Αλεξόπουλος – «Η Εκατονταπυλιανή ως τόπος 17 αιώνων αδιάκοπης λατρείας».
12:50–13:10: Ιωάννης Παναγιωτόπουλος – «Η Ύψωσις του Τιμίου Σταυρού και η Εκατονταπυλιανή. Από την τοπική μνήμη στην Οικουμενική εορτή (4ος–8ος αι.) ως θεμέλιο 17 αιώνων λατρείας».
13:10–13:30: Αρχιμανδρίτης Αθηναγόρας Σουπουρτζής – «Ιερό Προσκύνημα και πολιτιστικό μνημείο: Το νομικό καθεστώς κατά την εκκλησιαστική και την κρατική έννομη τάξη».
13:30–14:00: Συζήτηση.
Σάββατο 24 Οκτωβρίου – Απογευματινή συνεδρία
17:00–18:00: Εσπερινός.
18:00–18:20: Δέσποινα Μιχάλαγα – «Ο ξενιτεμένος Κώδικας της Μητροπόλεως Παροναξίας».
18:20–18:40: Παναγιώτης Πανταζάκος – «Το πρόσωπο της Παναγίας ως τέλειο πρότυπο ηθικής».
18:40–19:00: Ηρακλής Χατζόπουλος – «Τα προσκτίσματα του Ναού της Εκατονταπυλιανής».
19:00–19:20: Κωνσταντίνος Κορναράκης – «Θρησκευτική αφήγηση και επιτελεστικότητα. Το Ιερό Προσκύνημα της Εκατονταπυλιανής και οι ανθρωπολογικές προκλήσεις της σύγχρονης εποχής».
19:20–19:40: Βασίλειος Τζέρπος – «Θρησκευτικός Τουρισμός και Ιερό Προσκύνημα: ευκαιρίες και προκλήσεις».
19:40–20:00: Χαρίκλεια Διαμαντή – «Η Πάρος και η Εκατονταπυλιανή στους πρωτοβυζαντινούς αιώνες – Η μαρτυρία της κεραμικής» (διαδικτυακή παρουσίαση).
20:00–21:00: Συζήτηση επί των εισηγήσεων.
Κυριακή 25 Οκτωβρίου
Όρθρος και Πολυαρχιερατική Θεία Λειτουργία.
11:30–12:00: Τελική συνεδρία, παρουσίαση συμπερασμάτων και λήξη του συνεδρίου από τον Μητροπολίτη Παροναξίας Καλλίνικο.
Προαιρετική προσκυνηματική περιήγηση σε εκκλησιαστικούς και μοναστηριακούς τόπους της Πάρου.
Το συνέδριο αποτελεί μια σημαντική ευκαιρία ανάδειξης της ιστορικής και πνευματικής διαδρομής της Παναγίας Εκατονταπυλιανής, ενός μνημείου άρρηκτα συνδεδεμένου με την ταυτότητα της Πάρου και την εκκλησιαστική παράδοση των Κυκλάδων.
Ακολουθήστε το naxostimes.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
