Κινηματογραφική Λέσχη Νάξου: “Ο Άρχων του τρόμου (Touch of evil) ” του Orson Welles την Τετάρτη 6 Αυγούστου

Newsroom.
04/08/2025 00:46

Το αφιέρωμα στο κλασικό Αμερικάνικο φιλμ νουάρ συνεχίζεται… με την ταινία “Ο Άρχων του τρόμου (Touch of evil) “ του Orson Welles την Τετάρτη 6 Αυγούστου στις 9.30 μ.μ. στην αυλή του Πολιτιστικού Κέντρου Δήμου Νάξου (πρώην Σχολή Ουρσουλινών) στο Κάστρο της Χώρας της Νάξου

«Ο Άρχων Του Τρόμου» – «Touche Of Evil» Η.Π.Α., 1958

Σκηνοθεσία: Orson Welles
Παραγωγή: Αλμπερτ Ζούγκσμιθ
Σενάριο: Orson Welles, Whit Masterson (νουβέλα), Franklin Coen, Paul Monash
Φωτογραφία: Ράσελ Μέτι
Μοντάζ: Βίρτζιλ Φόγκελ, Ααρον Στελ
Μουσική: Χένρι Μαντσίνι
Παίζουν: Charlton Heston, Janet Leigh, Orson Welles, Joseph Galleia, Akim Tamiroff, Marlene Dietric
Διάρκεια: 111′

Αν και για αρκετά χρόνια το αστυνομικό δράμα του Αμερικανού βιρτουόζου δεν είχε την αναγνώριση που του άξιζε, σήμερα δικαίως θεωρείται ένα από τα αντιπροσωπευτικότερα δείγματα της απαράμιλλης δεξιοτεχνίας του. Ο παμμέγιστος Αμερικανός δημιουργός μετατρέπει την έρευνα για μια έκρηξη βόμβας από έναν Μεξικανό κι έναν Αμερικανό αστυνομικό σε ένα από τα κορυφαία φιλμ νουάρ στην ιστορία του είδους. Πλανοθεσία που ξεβολεύει τον θεατή, σκιές στο φόντο που στοιχειώνουν τη δράση, αποπνικτικό και κάθιδρο μεξικανικό φόντο, εικαστική λεπτολογία που αποφεύγει την αυτοαναφορικότητα, καστ απίστευτης ποιότητας κι ένα εναρκτήριο μονοπλάνο τριάμισι λεπτών, που αποτελεί από μόνο του κινηματογραφική σπουδή, είναι μόνο μερικά από τα κομμάτια του αριστουργηματικού παζλ. Όλα τα παραπάνω δεν υπηρετούν κάποιον αόριστο περφεξιονισμό, αλλά αποτελούν ένα σχόλιο πάνω στην παντοδύναμη εξουσία, στους φορείς της και στη διαφθορά που τους χαρακτηρίζει.

(Γιάγκος Αντίοχος)

«Ενδιαφέρομαι περισσότερο για την κατάχρηση της αστυνομικής και κρατικής εξουσίας κι όχι του χρήματος. Σήμερα το κράτος είναι πολύ πιο δυνατό απ’ το χρήμα. Ψάχνω λοιπόν μια δυνατότητα να το εκφράσω. Είναι καλύτερα να κυκλοφορεί ελεύθερος ένας δολοφόνος, παρά να δίνουμε στην αστυνομία την ευκαιρία να καταχραστεί την εξουσία της. Αν είχαμε την εκλογή ανάμεσα στην κατάχρηση της αστυνομικής εξουσίας απ’ τη μια και το ατιμώρητο έγκλημα απ’ την άλλη, θα ‘πρεπε να διαλέξουμε το δεύτερο. Αυτή είναι η άποψή μου.» – Όρσον Γουέλς

Κριτική: Γιώργος Ξανθάκης (Filmy)

«Οι λέξεις είναι ανίκανες να περιγράψουν την πολυπλοκότητα αυτής της ιστορικής εναρκτήριας σεκάνς στην αρχιτεκτονική του χώρου, και να αποτυπώσουν πλήρως το μεγαλείο της. Είναι κάτι που κάνει τους νέους να θέλουν να γίνουν κινηματογραφιστές και τους καθιερωμένους κινηματογραφιστές να θέλουν να αποσυρθούν από φθόνο και απογοήτευση», γράφει ο DaleThomajan στο βιβλίο του «From Cyd Charisse to Psych» (1992). Αναφέρεται, φυσικά, στο εναρκτήριο πλάνο-σεκάνς του «Άρχοντα του Τρόμου», που αποτελεί την κορυφή της σκηνοθετικής δεξιοτεχνίας του Orson Welles, αλλά και μάθημα που διδάσκεται σε όλες τις σχολές κινηματογράφου. Αν και κάποιοι κατηγόρησαν τον Welles για επιδειξιομανία, στην πραγματικότητα το συγκεκριμένο πλάνο είναι κινηματογραφικά, στιλιστικά και θεματικά απαραίτητο, καθώς δημιουργεί ένα ζητούμενο του σινεμά: την αρμονική ενότητα χρόνου και χώρου της δράσης.

Ο «Άρχων του Τρόμου» θεωρείται από πολλούς ως το κύκνειο άσμα της κλασικής περιόδου του φιλμ νουάρ, και αναμφισβήτητα μία από τις πιο λαμπρές και χαρακτηριστικές ταινίες του Welles, μετά από απουσία 11 ετών από το Χόλιγουντ. Παρόλο που ο Welles σκηνοθέτησε την ταινία χωρίς δυσκολίες και σε χρόνο ρεκόρ, το στούντιο δυσαρεστημένο με το μοντάζ του κυκλοφόρησε μια πιο σύντομη αλλά αποτυχημένη έκδοση με πρόσθετες σκηνές γυρισμένες από τον Harry Keller. Όπως είναι λογικό, ο πικραμένος Welles συνέταξε ένα σημείωμα 58 σελίδων, στο οποίο πρότεινε τις αλλαγές που θα βελτίωναν την ταινία. Τελικά η εκδοχή του Welles αποκαταστάθηκε και προβλήθηκε πολύ αργότερα -το 1998- όταν και εκτιμήθηκε όχι μόνο η εικαστική της λαμπρότητα, αλλά και η ανατριχιαστικά οξυδερκής κατανόηση της ανθρώπινης ψυχής.

Στη λαϊκή κουλτούρα των ΗΠΑ, το Μεξικό έχει συχνά προσφέρει μια μεταφορά για τη σκοτεινή πλευρά της αμερικανικής συνείδησης. Σε ταινίες, τραγούδια και μυθιστορήματα, οι Αμερικανοί «καταφεύγουν στο Μεξικό» για να ξεφύγουν από τους νόμους των ΗΠΑ. Η ιστορία της ταινίας διαδραματίζεται στο Λος Ρόμπλες, μια άθλια συνοριακή πόλη -«οι παραμεθόριες πόλεις αναδεικνύουν τα χειρότερα σε μια χώρα», λέει ένας χαρακτήρας. Είναι ένα μέρος με μπαρ, στριπτιτζάδικα και οίκους ανοχής, με τη μουσική να ξεχύνεται στους δρόμους από παντού. Είναι ένα είδος ουδέτερης ζώνης, όπου τα όρια μεταξύ νομιμότητας και εγκλήματος γίνονται τόσο θολά που δεν διακρίνονται.

Ο “Mike” Vargas (Charlton Heston), ένας μεξικανός αξιωματικός της δίωξης ναρκωτικών, βρίσκεται στον μήνα του μέλιτος με τη σύζυγό του, Susan (Janet Leigh), όταν ένα αυτοκίνητο ανατινάζεται ακριβώς μπροστά στα μάτια τους, λίγο μετά τη διέλευση των συνόρων. Έχοντας επίγνωση των πολιτικών προεκτάσεων, ο Vargas ασχολείται με την έρευνα που ακολουθεί, αλλά σύντομα έρχεται αντιμέτωπος με έναν βετεράνο αρχηγό της αμερικανικής αστυνομίας, τον λοχαγό Hank Quinlan (Orson Welles). Βασικός ύποπτος θεωρείται ο Sanchez, ένας Μεξικανός που είναι παντρεμένος με την κόρη του άνδρα που σκοτώθηκε στην έκρηξη. Αφού υποβάλλει τον Sanchez σε μια βάναυση ανάκριση στο διαμέρισμά του, ο Quinlan ανακαλύπτει δύο ράβδους δυναμίτη που δεν αφήνουν καμία αμφιβολία για την ενοχή του Μεξικανού. Ωστόσο ο Vargas είναι πεπεισμένος ότι ο Quinlan «φύτεψε» τον δυναμίτη για να εξασφαλίσει μια γρήγορη καταδίκη, και ξεκινά τη δική του έρευνα για προηγούμενες υποθέσεις του αστυνομικού. Συνειδητοποιώντας την απειλή, ο πανούργος Quinlan επινοεί ένα σχέδιο για να τον απαξιώσει…

Διαβάστε περισσότερα για την ταινία εδώ…

Ακολουθήστε το naxostimes.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις

Latest Post